مطالعات فقه الحدیثی

مطالعات فقه الحدیثی

فرایند تعیین متن معیار حدیث با تکیه بر حکمت هفتم از غرائب نهج البلاغه

نویسنده
مدرس سطوح عالی حوزه علمیه قم و دانشگاه قران و حدیث
چکیده
بی‌توجهی به اصالت متن از آسیب‌های فهم حدیث است. قبل از شروع فرآیند فهم حدیث، دستیابی به متن صحیح از روایت منتخب ضرور است. اهمیت این مسأله در مواردی که نسخه‌بدل‌هایی در یک متن وجود دارد و به تفاوت در معنا می‌انجامد، نمود بیشتری پیدا می‌‌کند. حکمت هفتم از غرائب نهج‌البلاغه، نمونه‌ای از این احادیث است. در این حکمت دو واژهٔ «یُغزیهِ» و «أعذبوا» با تفاوت‌هایی در لفظ نقل شده که هرکدام ظرافت‌های معنایی خود را دارد. تحقیق پیش‌رو با هدف فهم مراد امیرمؤمنان علیه‌السلام، به دنبال پاسخ به این سؤال است که «عبارت صحیح این حدیث کدام است؟»، با روش کتابخانه‌ای و بررسی نسخه‌های مختلف نهج‌البلاغه (اعم از الکترونیکی، چاپی و خطی)، دیگر منابع حدیثی و کتاب‌های لغت، بعضی مراحل فهم حدیث را به صورت تطبیقی ارائه کرده‌ است. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که عبارت اصح در این حدیث به صورت «أنَّهُ شَیَّعَ جَیْشاً یُغزیهِ فَقَالَ أعْذِبُوا عَنِ النِّسَاءِ مَا اسْتَطَعْتُمْ» است.
کلیدواژه‌ها